PHÂN TÍCH NHÂN VẬT MỊ

PHÂN TÍCH NHÂN VẬT MỊ

1,298 10/01/2019

Đề 1: Phân tích số phận bất hạnh của nhân vật Mị trong tác phẩm “Vợ chồng A Phủ” của tác giả Tô Hoài.

I.            Mở bài

Ø  Giới thiệu tác giả

-      Tô Hoài là một nhà văn lớn thành công trong giai đoạn kháng chiến chống Pháp.

-      Ông có vốn kiến thức sâu rộng về phong tục tạp quán của nhiều vùng đất xa xôi trên đất nước ta, đặc biệt là dân tộc ít người ở vùng đất Tây Bắc.

-      Tô Hoài đã từng nói: “Đất và người Tây Bắc đã để nhớ trong tôi nhiều quá”. Từ đó truyện “Tây Bắc” ra đời.

Ø Giới thiệu tác phẩm

-      Xuất xứ: “Vợ Chồng A Phủ” được trích trong tập truyện “Tây Bắc” và là truyện ngắn thành công nhất của Tô Hoài cũng như của VHVN thời kháng chiến chống Pháp

-      Hoàn cảnh sáng tác: Truyện được sáng tác năm 1952 khi nhà văn cùng bộ đội vào giải phỏng Tây Bắc.

-      Ví trí đoạn trích: Đoạn trích nằm ở phần đầu của tác phẩm. Kể về số phận của những người bị áp bức, bốc lột bởi giai cấp thống trị miền núi. Tiêu biểu là nhân vật Mị và A Phủ.

Ø Giới thiệu luận đề: Số phận bất hạnh của Mị.

Ø Chuyển ý: Sau đây chúng ta cùng phân tích

II.          Thân bài

1.  Dẫn dắt: Cách giới thiệu nhân vật của Tô Hoài.

Tô Hoài đã rất tinh tế khi giới thiệu nhân vật Mị bằng những chi tiết hấp dẫn, lôi cuốn, gợi sự thắc mắc về nhân vật.

-      Vị trí: Mị luôn ngồi “quay sợi gai”, “bên tảng đá”, “cạnh tàu ngựa”.

+ “Bên tảng đá”: câm lặng, chai sạn về cảm xúc, trơ lì như tảng đá.

+ “Cạnh tàu ngựa”: Mị luôn được so sánh với trâu, với ngựa, cái buồng cô ở, cái chỗ cô làm luôn ở cạnh chuồng ngựa.

-      Thái độ của Mị: Lúc nào Mị cũng “cúi mặt, mặt buồn rười rượi”. à Mị làm việc như một cỗ máy, 1 cái xác không hồn. Nó như một quá trình được lặp đi lặp lại với nhịp điệu mòn mỏi, chán nản, thiếu sinh khí, thiếu sức sống.

-      Không gian: đối lập, tương phản giữa:

+ Hình ảnh tấp nập, nhộn nhịp của nhà Thống lí giàu sang quyền quý.

+ Hình ảnh một cô gái nhỏ nhoi, yếu ớt, cô đơn, buồn bã

 à Cách giới thiệu nhân vật của Tô Hoài rất khéo với cách miêu tả quan sát từ xa đến gần,từ khái quát đến cụ thể nhằm vén lên bức màn bí mật về số phận của một con người.

2.    Phân tích:

·      Giai đoạn 1: Mị khi còn tự do:

-      Mị sinh ra trong một gia đình nghèo, mẹ mất sớm, bố thì già yếu

-      Trước khi bị bắt về làm dâu nhà Thống lí, Mị vốn là một cô gái trẻ trung, xinh đẹp, có tài thổi sáo rất hay. Cô đã có người yêu và đang có một cuộc sống hạnh phúc với bố:

+ Mị là niềm mơ ước của biết bao chàng trai, nên trong đêm tình mùa xuân “trai đến đứng nhẵn cả chân vách đầu buồng Mị”.

+ Tài hoa của Mị không chỉ dừng lại ở việc thổi sáo mà “Mị thổi lá cũng hay như thổi sáo. Có biết bao nhiêu người mê, ngày đêm đã thổi sáo đi theo Mị”.

-      Mị còn là người con hiếu thảo, chấp nhận lao động để trả nợ cho bố. Cô còn là người có lòng tự trọng cao, có nhân phẩm tốt đẹp khi cô ý thức được rằng: Thà lao động cực khổ mà được tự do còn hơn sống trong cảnh giàu sang nhưng phải chịu đày đọa trong kiếp nô lệ. Điều này đã thể hiện qua câu nói đầy xúc động của Mị nói với bố: “Con nay đã biết cuốc nương làm ngô. Con phải làm nương ngô để giả nợ thay cho bố. Bố đừng bán con cho nhà giàu”.

-      Mị khao khát yêu và đang được yêu: Trái tim Mị đã bao lần hồi hợp trước âm thanh hẹn hò trong những đêm tình mùa xuân.

à Ở Mị, ta thấy được khát vọng tự do, mãnh liệt, niềm tin trong sáng, sự hồn nhiên của tuổi trẻ. Cô yêu đời, yêu lao động và tràn đầy sức sống. Ở cô, hội tụ tất cả những phẩm chất tốt đẹp của người phụ nữ Việt Nam. à Cô xứng đáng có một cuộc sống tốt đẹp, được hưởng tự do và hạnh phúc.

·      Giai đoạn 2: Số phận của Mị khi về làm dâu nhà thống lí.

Ø  Nguyên nhân:

-      Cha mẹ của Mị nghèo, không có tiền làm đám cưới, phải vay tiền nhà thống lí Pá Tra

-      Thống lí đã lợi dụng thủ tục cướp vợ của người Mèo để bắt Mị về làm con dâu trừ nợ

-      Thống lí đã lợi dụng sự mê tín của người dân (tục cúng trình ma) để trói buột, giam hãm cuộc đời của Mị.

à Tác giả đã phản ánh sự giã man. Sự tàn nhẫn của giai cấp thống tri miền núi. Chúng đã lợi dụng những hủ tục, lợi dụng cường quyền và thần quyền để đàn áp, bốc lột những người dân thấp cổ bẻ họng.

Ø   Mị bị bốc lột, vắt kiệt sức lao động bị hành hạ một cách dã man.

-      Mị phải làm việc từ sáng đến tối, từ năm này qua tháng nọ, không một phút nghỉ ngơi, làm quần quật như trâu như ngựa. Công việc của Mị là:  tết xong lên núi hái thuốc phiện; giữa năm thì giặt đay; đến mùa đi nương bẻ bắp. Và dù đi hái củi, bung ngô, lúc nào cũng gài một bó đay trong cách tay để tước sợi. Bao giờ cũng thế, suốt năm, suốt đời thế. Con ngựa, con trâu làm có lúc, đêm còn được đứng gãi chân, nhai cỏ, đàn bà con gái nhà này vùi vào việc cả đêm cả ngày”.

àCô không còn tìm thấy niềm vui trong lao động, cô chỉ là người ở không công cho nhà thống lí.

-      Mị còn bị đánh đập một cách dã man, không thương tiếc:

+ Lần 1: Mị bị A Sử trói đứng bằng chính mái tóc của mình vào cột khi có ý định đi chơi trong đêm tình mùa xuân.

+ Lần 2: Mị bị A Sử đạp thẳng vào mặt khi ngừng tay thoa thuốc cho chồng.

+ Lần 3: Vì thức để thổi lửa sưởi ấm trong đêm đông, Mị bị A Sử vô cớ đạp thẳng vào cửa bếp.

àMị là nạn nhân của giai cấp thống trị miền núi tàn ác, vô nhân đạo. Cô thực chất không phải là con dâu của nhà thống lí Pá Tra mà chỉ là một nô lệ, một công cụ để cho A Sử trút giận.

Ø   Mị còn bị áp bức về mặt tinh thần:

-      “Mỗi ngày Mỵ càng không nói, lùi lũi như con rùa nuôi trong xó cửa”. Cô không biết buồn, biết vui, không nói, không cười thậm chí là không suy nghĩ, lúc nào cũng cuối mặt à Với nghệ thuật so sánh vật hóa, tác giả đã cho ta thấy được số phận của nhân vật Mị, thậm chí cách so sánh giảm dần ấy đã dẫn đến cuối cùng Mị nghĩ “Mị nghĩ mình không bằng cả con trâu, con ngựa”. Cách nói đầy xót xa, tủi nhục cho thấy sự cam chịu của nhân vật Mị.

-      Dần dần Mị không còn nhận thức rõ về thời gian lẫn không gian. Mị không thể nhớ nỗi ngày khủng khiếp nhất cuộc đời mình – ngày bị A Sử bắt về làm vợ. Cô không nhận thức được bên ngoài là ngày hay đêm bởi “ở cái buồng Mị nằm, kín mít, có một chiếc cửa sổ một lõ vuông bằng bàn tay. Lúc nào trông ra cũng chỉ thấy trăng trắng, không biết là sương hay nắng”. à Đó là thứ tù ngục, giam hãm tinh thần của Mị, giết chết tuổi  xuân của cuộc đời Mị. Đây là chi tiết nghệ thuật đắt giá mà Tô Hoài xây dựng.

-      Mị đã bị tê liệt, cô mất cả ý thức phản kháng. Lúc đầu cô còn khóc lóc, than thở thậm chí cô còn muốn tự tử nhưng rồi cô cam chịu, buông xuôi và chấp nhận số phận cho dòng đời đưa đẩy.

à Mị thật đáng thương và tội nghiệp

 

 

3.    Đánh giá

a.    Nội dung

-      Cuộc đời làm dâu của Mị đầy cay đắng và tủi nhục. Mị bị áp bức bốc lột lẫn thể xác và tinh thần. Cô bị tước đoạt quyền sống, tuổi trẻ, tự do một cách triệt để, cô còn bị bốc lột sức lao động, bị xúc phạm nhân phẩm. Cô sống mà như đã chết, nó dường như chỉ là một dạng tồn tại, một cái xác không hồn. Cuộc đời của Mị như bị ngưng đọng: “Không quá khứ, không hiện tại, không tương lai.”. Đây cũng chính là số phận của những người phụ nữ nghèo miền núi trước CMT8.

-      Giá trị hiện thực của tác phẩm: Tô Hoài đã tố cáo tội ác của giai cấp thống trị miền núi. Chúng đã lợi dụng cường quyền và thần quyền để cai trị, áp bức bốc lột những người dân lao động nghèo khổ, đẩy họ vào kiếp sống nô lệ.

b.   Nghệ thuật

- Nghệ thuật kể chuyện: lối trần thuật hấp dẫn, lôi cuốn người đọc, giọng văn trầm lắng. Lối trần thuật ăn nhập vs nội dung , tư tưởng tác phẩm.
-Nghệ thuật miêu tả tâm lí và tính cách nhân vật :
+ Nhà văn ít miêu tả hành động mà chủ yếu là khắc họa tâm tư, thế giới đời sống nội tâm nhân vật.
+ Giong kể có lúc hòa nhập vào dòng tâm tư của nhân vật, vẻ lên đủ loại cung bậc tình cảm của nhân vật.
- Nghệ thuật tả cảnh : cảnh thiên nhiên thơ mộng được miêu tả bằng ngôn ngữ giàu chất thơ, giàu tính tạo hình. Cảnh miền núi TB hiện lên bởi cảnh sinh hoạt, phong tục tập quán.

III. Kết bài:

-      “Vợ chồng A Phủ” là một tuyệt tác nghệ thuật, là một trong nhưng tác phẩm hay nhất, tiêu biểu nhất của Tô Hoài. Tác phẩm là một bức tranh hiện thực sâu sắc về cuộc sống gian khổ của người dân miền núi, ở vùng cao. Họ luôn phải chịu sự bất công, sự áp bức bốc lột của giai cấp thống trị.

-      Phải là một người am hiểu, một người có kiến thức sâu rộng về phong tục tạp quán của những dân tộc it người của đất nước Việt Nam, Tô Hoài mới có thể miêu tả cụ thể chi tiết và hay đến thế.

-      Mỗi tác của Tô Hoài sẽ trở thành những bông hoa tỏa sắc trong khu vườn văn học Việt Nam

-      Đánh giá, cảm nhận của bản thân.


BÌNH LUẬN

Ảnh đại diện của bạn